İshale ne iyi gelir

ishale iyi gelen yiyecekler

 

İshale ne iyi gelir, ishalin nedenleri nelerdir, tedavisi nasıl yapılır ?

İshal kendini sulu ve cıvık dışkılama ile belli eden, bağırsak hareketlerini fazlaca artırması nedeniyle birkaç gün boyunca kişinin sık sık tuvalete gitmesine neden olan geçici bir rahatsızlıktır.

İshalin akut ve kronik olmak üzere iki ana çeşidi bulunmaktadır. Akut ishal viral veya bakteriyel bir enfeksiyona bağlı olarak oluşan ve en fazla birkaç günde ciddi bir tedaviye gerek kalınmaksızın kendiliğinden geçen bir türdür. Akut ishale bağırsaklardaki ani mikrop artışı da yol açabilir, bazı yiyeceklerin fazla alınması veya gıda zehirlenmesi gibi etkenler de rol oynayabilir.

Halk arasında yaygın olarak görülen ishalin bir diğer sebebi ise yolculuklardır. Yolculuklar esnasında vücudun tanımadığı, bakteri, virüs veya parazitlerin alınması sonucu ishal yaşanabilir.

İshalin diğer bir türü ise kronik ishaldir. Bir ishal vakasına kronik ishal diyebilmek için rahatsızlığın bir aydan uzun süre devam etmesi gerekir. Kronik ishale Crohn hastalığı veya Çölyak hastalığı gibi hastalıklar sebep olur.

İshal nedenleri

İshal nedenleri maddeler halinde şöyledir:

  • Gıda intoleransı (Örneğin Laktoz intoleransı)
  • Kullanılan bir ilacın yan etkisi
  • Rota virüsü veya norovirüs gibi virüslerin enfeksiyonları
  • Salmonella veya Escherichia coli gibi bakterilerin yol açtığı enfeksiyonlar
  • Bağırsaklarda parazit veya mantar üremesi
  • Bazı bağırsak hastalıkları
  • Safra kesesi ile ilgili sorunlar

 

Bazı durumlarda ishal gerçek hastalığın bir semptomu şeklindedir. Örneğin huzursuz bağırsak sendromu hastalığının bir belirtisi ishaldir.

 İshal belirtileri nelerdir

İshalin için birçok farklı belirtisi vardır. Bunlardan yalnızca bir tanesini veya hepsinin herhangi bir kombinasyonunu yaşayabilirsiniz. Belirtiler nedene bağlıdır. Genel olarak ishal belirtileri şunlardır:

  • Mide bulantısı
  • Karın ağrısı
  • Kasılma
  • Karında şişkinlik
  • Ateş çıkması
  • Dışkıda kan görülmesi
  • Bağırsaklarınızı boşaltmak için sık sık tuvalete gitmek
  • Dışkı hacminde artış

 

İshal nedeniyle vücutta susuzluk meydana gelirse bu hasta için tehlikeli bir hale dönüşür. Özellikle yaşlılar, kronik hastalıkları bulunanlar ve bebekler için vücudun aşırı su kaybetmesi ölüm de dahil olmak üzere ciddi sorunlara yol açar. Vücudun susuz kaldığının belirtileri şunlardır:

 

  • Yorgunluk
  • Nabızda artış
  • Baş ağrısı
  • Baş dönmesi
  • Artan susuzluk
  • Idrara çıkma sıklığının azalması, idrarın azalması, renginin koyu olması
  • Ağızın kuruması

 

Bebeklerde ve küçük çocuklarda ishal

İshalin en fazla etkilediği bebekler ile küçük çocuklardır. İshal nedeniyle bebeğin vücudunun susuz kalması sadece bir gün içerisinde gerçekleşebilir. Büyük çoğunluğu gelişmemiş ülkelerde olmak üzere bebek ölümlerinde ishal ikinci sırada bulunmaktadır. Bebeklerde ishal belirtileri şunlardır:

 

  • Idrara çıkma sıklığının azalması
  • Ağız içinde kuruma
  • Yorgunluk, halsizlik
  • Ağlarken gözyaşı gelmemesi
  • Cildin kuruması
  • Gözün, göz çukur içine çökmesi
  • Huzursuzluk, sinirlilik
  • Sık sık uyuklama isteği

 

Bebeğinizde aşağıdaki belirtileri görürseniz hemen doktora götürün.

  • İshalin bir günden uzun sürmesi
  • Ateşin 38,5 dereceyi geçmesi
  • Dışkıda kan görülmesi.
  • Dışkının köpüklü veya çok pis kokulu olması.
  • Dışkı renginin çok koyu veya katran renginde olması.

 

İshal teşhisi nasıl konur ?

İshal için doktora gidildiğinde, hekiminiz size tıbbi geçmişinizi soracak ve fiziksel muayeneden geçirecektir. Kan ve idrar testi isteyecek, bunların sonucuna göre tanı koyacaktır.

İshalin nedeninin asıl olarak ne olduğunu anlamak için şu testleri isteyebilir:

  • İshalin gıda intoleransı veya besin alerjisi kaynaklı olup olmadığını belirlemek için açlık testleri
  • İnflamasyon ve bağırsak yapısındaki anormaliteleri kontrol etmek için görüntüleme testleri
  • Bakteri, parazit veya hastalık belirtilerini kontrol etmek için dışkı kültürü
  • İshalin bağırsak hastalıkları ile ilgili olup olmadığını anlamak için kolonoskopi
  • Bir bağırsak hastalığından şüphelenirse rektum ve alt kolonu kontrol etmek için sigmoidoskopi

 

Kronik ishallerde bağırsak hastalığı varlığını saptamak için kolonoskopi veya sigmoidoskopi istenir.

 

İshal nasıl tedavi edilir ?

İshal tedavisi genellikle kaybedilen sıvıların telafi edilmesi şeklindedir. Bu su ve sıvı içeceklerin alımını artırmak şeklinde olur. Basit ilaçlarda doktorlar ilaç vermezler. Daha ciddi ishallerde intravenöz tedavi seçeneği değerlendirilir. İshalin bakteri kaynaklı olduğu tespit edilirse antibiyotik tedavisi uygulanır.

Doktorunuz ishalin ne şekilde tedavi edileceğine aşağıdaki hususlara bakarak karar verir:

  • Ishalin ne kadar süredir devam ettiği
  • Dışkılama sıklığı ve gaitanın durumu
  • Vücudun susuz kalıp kalmadığı
  • Hastanın gelen sağlık durumu
  • Hastanın geçmişte sık sık ishal olup olmadığı
  • Hastanın yaşı
  • Besin veya ilaç alerjisi olup olmadığı
  • Rahatsızlığın şiddeti ve hastanın kendi kendine iyileşebilme ihtimali.

 

İshal nasıl önlenir ?

Eğer sürekli ishal oluyorsanız veya bebeğinin ishal salgınlarından kolayca etkileniyorsa aşağıdaki hususlara dikkat ederek ishale karşı korunabilirsiniz.

  • Yiyeceklerin uygun ortamlarında saklanması ve dışarıda temiz mekanlarda yemek yenilmesi gıda zehirlenmesi ihtimalini düşürür.
  • Yiyeceklerin taze tüketilmesi, yemeklerin bekletilmeden yenilmesi.
  • Yemek yendikten sonra kalanların hemen buzdolabına konulması.
  • El ve mutfak hijyenine dikkat edilmesi, tuvalet ve banyonun temiz tutulması.

 

Yolculuğa bağlı ishaller nasıl önlenir ?

Bazı kişiler için seyahat demek ishal demektir. Yolculuk kaynaklı ishallerin önüne geçmek için şunlar yapılabilir:

 

  • Yolculuğa başlamadan önce doktor bilgisi dahiline antibiyotik tedavisine başlayabilirsiniz..
  • Gittiğiniz yerlerde musluktan su içememeye ve içecekler için buz kullanmamaya çalışın. Şişelenmiş suyu tercih edin.
  • Sebzeleri sirke ile yıkayın.
  • İyi pişmiş yemekleri yiyin.
  • Dışarıda, seyyar satıcılarda  satılan yiyeceklerden kaçının.
  • Kokoreç ve midye gibi yiyeceklerden uzak durun.

 

Viral veya bakteriyel enfeksiyonlardan nasıl korunulabilir ?

Özellikle küçük çocuklarda ve bebeklerde bu konu çok önemlidir. Viral veya bakteriyel bir enfeksiyondan kaynaklanan ishaliniz varsa, ellerinizi daha sık yıkayarak enfeksiyonun başkalarına yayılmasını önleyebilirsiniz. Ellerinizi yıkarken sabun kullanın ve 20 saniye boyunca yıkayın.

Bebeklerde ishale ne iyi gelir ?

Annesini emen bebeklerde ishale en iyi gelen şey yine anne sütüdür. Bebek ishal olduğunda anne daha fazla tüketmeli ve bebeğini daha sık emzirmelidir. Bebeklerde ishal için ilaç kullanılması söz konusu değildir. Anne sütünün yetmediği anlaşılırsa bir litre kaynamış soğumuş suya bir yemek kaşığı şeker ve bir çay kaşığı tuz eklenerek hazırlanan ishal karışımı verilir.  Bu karışım her dışkılamadan sonra bebeğe içirilir.

Bebeğin altı daha sık temizlenir, hijyene daha fazla dikkat edilir.

Çocuklarda ishale ne iyi gelir ?

Çocuklara da bebeklerdeki gibi su, tuz ve şeker ile hazırlanan karışımdan verilebilir. Yağsız yiyecekler, yağı az çorbalar, pirinçli çorbalar, yoğurtlu çorbalar ve bitki çayları bolca içirilir.

Dışkı kıvamının düzelmesi içinde yağsız pirinç lapası, muz ve haşlanmış patates yedirilir.

Yetişkinlerde ishali ne geçirir ?

Çocuklara ishal için uygulanan tedavi büyükler için de uygulanabilir. Yetişkin kişiler ishali kesmek için kola, kahve limon gibi formüllere başvurmaktadırlar. Yetişkinlerde ishal tedavisinde bile bu tür ishal kesici şeylerin kullanılması uygun değildir.

İshal sonrası beslenme

İshal sonrasında bol bol yoğurt yenmelidir. Bu sindirim sistemini eski sağlığına daha çabuk kavuşturacaktır. İshal şikayetleri geçtikten bir süre daha bulaştırıcılık devam eder. Bu nedenle el ve tuvalet temizliğine dikkat edilmelidir.

 

REKLAMLAR
yt izlenme satın al ilaç rehberi